Dostępnik o przechodzi i nie przechodzi

W tym numerze wracam do pytania, które zadał mi Rafał Charłampowicz: czy ekran wprowadzania PIN-u w iPhonie jest zgodny z WCAG? Krótka odpowiedź brzmi — to zależy, jak na to patrzysz. Długa odpowiedź zajęła mi cały numer.

Bo ten ekran teoretycznie łamie kilka kryteriów sukcesu. Tylko że gdyby naprawić je po kolei, zgodnie z dosłownym czytaniem przepisów, ekran stałby się gorszy w używaniu. Wolniejszy, bardziej zagracony, mniej przewidywalny. To nie dowcip, tylko codzienność pracy z WCAG, nad którą zwykle nie mamy czasu się zatrzymać.

WCAG tylko udaje precyzyjny zestaw reguł. Każda jego wersja to zbiór zdań do zinterpretowania w konkretnym kontekście. Weź kryterium 2.4.7 Widoczny fokus — słowo „widoczny” nie jest w specyfikacji zdefiniowane. Jeden dodatkowy piksel przy fokusie też jest widoczny. Kryterium przechodzi, a interfejs nadal jest fatalny w obsłudze klawiaturą. Podobnie z kontrastem: wartość tuż poniżej progu nie przechodzi, wartość dokładnie na progu przechodzi, a wizualnie obie szarości wyglądają tak samo.

W dostępności architektonicznej sprawa jest prosta. Szerokość wejścia w świetle ościeżnicy wynosi co najmniej 90 centymetrów — bierzemy miarkę i już wiemy. W cyfrowej dostępności takich parametrów jest jak na lekarstwo.

Dlatego ułożyłem sobie sześć reguł na sporne przypadki. Powstały na podstawie wystąpienia Patricka H. Lauke’a i jego rozmowy z Peterem Krautzbergerem, więc mówię wprost, skąd je wziąłem.

• Nie naciągaj kryterium do swojego celu. Jeśli musisz długo tłumaczyć, dlaczego to jest akurat to kryterium, prawdopodobnie nie jest.
• Bądź zachowawczy w ocenie — zarówno w zaliczeniach, jak i w błędach.
• Zapisuj wahanie. Różnica między „naruszenie kryterium” i „rekomendacja wykraczająca poza WCAG” nie jest wstydem, tylko rzetelnością.
• Pilnuj kaskad i par. Brak alternatywy tekstowej pociąga za sobą kolejne kryteria, a brak języka strony oznacza brak języka części.
• Pamiętaj, co jest normatywne. Objaśnienia i techniki pomagają w interpretacji, ale nie zastępują kryteriów.
• Nie udawaj sędziego. Jeden naciągnięty błąd kosztuje więcej niż dziesięć uczciwie opisanych wątpliwości.

Sprawny audytor potrafi powiedzieć „to nie jest naruszenie normy, ale warto poprawić to inaczej”. Gorzej, gdy szuka kryterium, żeby cokolwiek wpisać. Jeśli jedynym powodem zmiany jest „żeby przeszło WCAG”, a po zmianie interfejs staje się gorszy w używaniu, to problem nie leży w WCAG. Leży w tym, jak go używamy.

Warto przeczytać w całości: Dostępnik o przechodzi i nie przechodzi